Aspartat Aminotransferaz Testi Neden Yapılır? Riskleri Var mıdır?

Aspartat Aminotransferaz Testi Neden Yapılır? Riskleri Var mıdır?

Aspartat Aminotransferaz Testi Kısaca

Yaşam editörleri tarafından hazırlanan hastalık kartlari ilgili hastalığa ait en çok merak edilen sorulara kısaca yanıt verir.

  • Dikkat
  • Normal
Ne İçin Yapılır?

Doktorunuz bu testi karaciğerinizde sorun oluşma olasılığı çok yüksekse isteyebilir.

Aspartat Aminotransferaz Nedir?

Aminotransferaz (AST) vücudunuzdaki farklı dokularda bulunan bir enzimdir. Bu enzim, vücudunuzun işleyebilmesi için gerekli kimyasal reaksiyonları tetikler.

AST en yoğun bir şekilde karaciğerinizde, kaslarınızda, kalbinizde, böbreklerinizde, beyninizde ve alyuvarlarda bulunur. AST’tan az miktarda kan dolaşımınızda da bulunur. Bu enzimin normal miktarlardan yüksek olması bir sağlık sorununa işaret eder. Anormal seviyeler genellikle karaciğer yaralanmalarıyla ilişkilidir.

AST seviyesi, enzimin bulunduğu dokularda ve hücrelerde hasar olduğunda yükselir. AST seviyesi dokularda hasar oluştuktan altı saat sonra yükselmeye başlar. AST’ın normal aralığı doğumdan 3 yaşa gelinene kadar çocuklara ve yetişkinlere oranla daha yüksek olur.

AST testi, kanınıza hasarlı dokulardan salınmış olabilecek AST seviyesini ölçer. Bu testin eski adı serum glutamik-okzalasetik transaminazdır.

AST Testinin Amacı Nedir?

Doktorlar AST testini genellikle hepatit gibi karaciğerle ilişkili hastalıkları kontrol etmek için kullanırlar. AST genellikle alanin aminotransferaz (ALT) ile birlikte ölçülür. Karaciğer uzmanlarına göre anormal ALT sonuçları karaciğer hastalıklarıyla anormal AST sonuçlarından daha fazla ilişkilidir. Aslında, AST seviyesi anormalse ve ALT seviyesi normalse probleme sebep olan durum karaciğerden ziyade kalple veya kas sistemiyle ilişkilidir. Bazı durumlarda AST – ALT oranı doktorunuza bazı karaciğer hastalıklarını belirlemek konusunda yardımcı olabilir.

Doktorunuz AST testini pek çok nedenden ötürü isteyebilir:

AST Testi Nasıl Yapılır?

AST testi, kan tahliliyle yapılır. Sağlık uzmanı sizden bir tüp kan alır ve analiz için laboratuvara gönderir. Doktorunuz sonuçlar çıktıktan sonra sizi bilgilendirecektir.

AST testi için herhangi bir hazırlığa gerek olmasa da, kan verirken doktorunuzu kullandığınız ilaçlara dair bilgilendirmeniz gerekmektedir.

AST Testinin Riskleri Nelerdir?

AST testi çok fazla risk taşımaz. Kanınız çekilirken biraz rahatsızlık hissedebilirsiniz. Kanınız alındıktan sonra iğnenin sokulduğu yerde biraz rahatsızlık yaşayabilirsiniz.

Kan vermenin diğer riskleri:

  • Damarın bulunamaması durumunda iğnenin çok kez batırılması
  • İğne yapılan yerde aşırı kanama
  • Cildin altında kan toplanması
  • İğnenin yapıldığı yerde enfeksiyon oluşması

AST Testi Nasıl Yorumlanır?

AST testi, laboratuvar analizlerine ve raporlanan değişikliklere bağlıdır. Bu değişiklikler, cinsiyetiniz ve yaşınızla ilgilidir. Yakın zamanda yapılan araştırmalar AST seviyesinde hafif bir yükselmenin karaciğer hastalıklarıyla ilgili olabileceğini ve daha fazla inceleme yapılmasını gerektirdiğini ortaya koymuştur. Anormal çıkan tüm AST değerlerinin nedenini anlamak için daha fazla inceleme yapılmalıdır.
 

AST Seviyesinin Anormal Çıkmasına Neden Olan Durumlar

1. Beklenen aralığın dışında veya beklenen seviyenin 5 kat altında olması:

Hepatit B, hepatit C, alkolden kaynaklanan veya kaynaklanmayan karaciğer yağlanması, hemokromatoz, Wilson hastalığı, otoimmün hepatit, alfa-1 antitripsin eksikliği ve ilaç kullanımı bu duruma neden olabilir.

2. Beklenen aralığın 5 – 15 katı üstünde olması:

Akut viral hepatit ve AST seviyesinin düşmesine neden olan tüm durumlar bu duruma neden olabilir.

3. Beklenen aralığın 15 kat üstünde olması:

Asetaminofen zehirlenmesi, karaciğerin yeterli kanı tedarik edememesi gibi durumlarda yaşanır.

Doktorunuz sonuçlarınızın ne anlama geldiğiyle ilgili sizinle konuşacaktır. Bu durumun karaciğerinizle alakalı olup olmadığını anlamak için sağlık geçmişinizi öğrenip size fiziksel muayene yapacaktır. Anormal test sonuçlarının doğruluğunun anlaşılması için genellikle tekrar test yapılır. Bu testlere karaciğer görüntüleme ve karaciğer biyopsisi gibi testler de eklenebilir.

AST seviyesini değiştiren karaciğerle ilgili diğer durumlar:

  • Siroz
  • Karaciğer kanseri
  • Otoimmün hastalıkları
  • Bazı genetik kusurlar
  • Alkolden kaynaklanmayan karaciğer yağlanması
  • Karaciğer travması

AST seviyesinin değişmesine neden olan karaciğerle ilgisi olmayan durumlar:

  • Yakın zamanda kalp krizi geçirilmesi
  • Yorucu aktiviteler
  • Yanıklar
  • Nöbet geçirilmesi
  • Ameliyat
  • Çölyak hastalığı
  • Kas hastalıkları
  • Alyuvarların anormal şekilde yıkımı

*AST seviyesi karaciğerinizi zehirleyen ilaçlara ve diğer maddelere maruz kalındığında da yükselebilir.

*Testi yaptırma amacınıza ve test sonuçlarınıza göre doktorunuz başka testler yapmak isteyebilir. AST testinin sonuçları, AST seviyesinin yükseldiğini gösteriyorsa doktorunuz sonuçlarınızı diğer karaciğer testleriyle kıyaslayarak ne hastalığınız olduğunu tespit edecektir. Doktorunuzun yapabileceği diğer testler ALT, alkalin fosfataz, albümin ve bilirubin testidir. Kanın pıhtılaşma fonksiyonu da kontrol edilir. Ayrıca karaciğeriniz için ultrason veya tomografi de anormal test sonuçlarının nedeninin anlaşılması için istenebilir.

*Karaciğerinizde hasara hangi hastalığın neden olduğu bilindikten sonra bir tedavi planı oluşturularak bu hastalık tedavi edilmeye çalışılır.

Yorumlar (0)

Sonraki yazı yükleniyor...