Bipolar Bozukluktan Kaynaklanan Yorgunlukla Mücadele Etmenin Yolları

Bipolar Bozukluktan Kaynaklanan Yorgunlukla Mücadele Etmenin Yolları

Bipolar bozukluk, duygu durumunda ciddi değişikliklere neden olan depresyon ve mani nöbetleridir. Mani nöbetleri sırasında ya da duygusal taşkınlık yaşanırken kendinizi aşırı mutlu ve enerjik hissedebilirsiniz. Ancak, duygu durumunuzdaki değişiklikler sizi aniden depresif nöbetlere sürükleyebilir. Birden bire kendinizi çaresiz veya mutsuz hissederek normalde keyif aldığınız şeylere karşı ilginizi kaybedebilirsiniz.

Bipolar Bozukluk Kısaca

Yaşam editörleri tarafından hazırlanan hastalık kartlari ilgili hastalığa ait en çok merak edilen sorulara kısaca yanıt verir.

  • Dikkat
  • Normal
Endişelenmeli miyim?

Doktor yardımı almaktan asla kaçınmamalısınız ve düzenli kontroller ile size en uygun desteği alabilirsiniz.

Neye Dikkat Etmeliyim?

Eğer bipolar bozukluğunuz varsa sürekli bir tedaviye ihtiyacınız olacaktır. Hatta kendinizi iyi hissetseniz bile düzenli olarak bir profesyonel uzman ile görüşmelisiniz.

Hangi Doktora/Bölüme Gidilir?

Bipolar bozukluk için Psikiyatri (Ruh Sağlığı ve Hastalıkları) bölümüne gidilir.

Bipolar Bozukluk ve Yorgunluk

Duygu durumunuzdaki ve davranışlarınızdaki bu dalgalanmalar sırasında aşırı yorgunluk yaşanması hiç de nadir görülen bir durum değildir. Yorgunluk, aşırı halsizliğe ve enerjisizliğe neden olabilir. Bu duruma genellikle normalden daha fazla uyuma isteği eşlik etse de yorgunluk, uyuşuklukla ya da uykulu olmakla aynı şey değildir. Bu nöbetler sırasında sabahları yataktan çıkmak bile imkânsız bir hal alır.

Yorgunluk genellikle depresyon nöbetleri sırasında görülür ama mani nöbetleri genellikle insomniaya ve yerinde duramamaya neden olduğundan bu zamanlarda da yaşanabilir.

Yorgunluk, bipolar bozukluğun sizi en çok zayıflatacak belirtisidir. Bu durum, günlük aktivitelerinizi yapmanıza engel olabileceği gibi sağlık durumunuzu da etkileyecektir. Ancak, hayat tarzınızda yapacağınız bazı değişikliklerle yorgunluğun olumsuz etkilerini önleyebilirsiniz.

Yapabilecekleriniz

1 Uyku Rutininizi Düzenleyin

Ne yazık ki, yorgunluk çoğu zaman bipolar bozukluğun yıpratıcı döngüsünün bir parçasıdır. Mani sırasında enerji seviyesinin yükselmesi ve yerinde duramamak geceleri uyumayı zorlaştırarak gün içinde çok yorgun hissetmenize neden olabilir. Depresyon nöbeti sırasında ise kendinizi sürekli yorgun hissedebilirsiniz. Mailleri kontrol etmek ya da yemek hazırlamak gibi günlük işlerinizi yapacak motivasyonunuz veya enerjiniz olmayabilir. Bu döngüyü kırmanın en iyi yolu uyku rutini oluşturmaktır.

Bunları yapmayı deneyebilirsiniz:

  • Her gece yatağa aynı saatte gidin.
  • Sabah hep aynı saatte uyanın.
  • Gün içinde uyumayın.
  • Yatağa yatmadan önceki bir saat içinde elektronik cihazları kullanmayın.
  • Uyumadan önce ılık bir banyo yapın.
  • Akşamları meditasyon ve derin nefes alma egzersizleri yapın.

İlk başta uyku rutini oluşturmak çok zor gelebilir. Sevdiklerinizden bu düzeni oluşturmak için yardım alabilirsiniz. Önemli olan şey ise bu rutine mümkün olduğu kadar bağlı kalmaya çalışmaktır. Yeni uyku düzeninizi oluşturduktan sonra gün içinde kendinizi daha az yorgun hissedeceksiniz.

2 Enerji Patlaması Yaşamak için Egzersiz Yapın

Kendinizi yorgun hissettiğinizde, egzersiz yapmak en son isteyeceğiniz şey olacaktır. Ancak, egzersiz yapmaya başlamak için kendinizi motive ettiğinizde bunun pek çok faydasını göreceksiniz. Fiziksel sağlığınızın gelişmesinin yanı sıra egzersizle yorgunluğunuzun üstesinden gelip kendinizi çok daha iyi hissedebilirsiniz.

Fiziksel hareketlilik, beyindeki çeşitli kimyasalların üretimini artırarak kendinizi daha mutlu ve daha rahat hissetmenize yardımcı olur. Böylece depresyon nöbetleriniz sırasında kendinizi daha enerjik hissedersiniz ve yorgunluğunuz azalır. Egzersiz geceleri daha iyi uyumanıza da yardımcı olarak gün içinde yaşayacağınız yorgunluğu yok edecektir.

Egzersiz bipolar bozukluktan dolayı yaşanan yorgunluğu önlese de bu durumun sadece egzersiz yaptığınız sürece geçerli olacağını unutmamalısınız. Belirtilerinizi düzeltebilmek için haftada en az 3 – 5 kez 30 dakikalık egzersizler yapmalısınız. Aşırı yorgunluk hisseden kişiler, egzersize yavaş bir şekilde başlamalı ve kendilerini daha enerjik hissetmeye başladıkça bu süreyi uzatmalıdırlar.

Yataktan bile çıkmak istemediğiniz günlerde ise yürüyüşün de bir egzersiz olduğunu kendinize hatırlatın. Vücudunuzu harekete geçirmek için kısa bir yürüyüş yapın. Egzersiz mümkünse temiz havayla birleştirildiğinde enerjinizi yerine getirmeye yarayacaktır.

3 Kafein Tüketiminizi Azaltın

Kafein, enerjinizde ve zihin fonksiyonlarınızda ani bir patlama sağlar. Bu yüzden, pek çok kişi güne başlamak için kahveden ve enerji içeceklerinden faydalanır. Ancak, bir süre sonra yıkım olur ve eskisinden daha yorgun hissetmeye başlarsınız. Kafeinli içecekleri günün ilerleyen saatlerinde içmeniz gece uyumanızı güçleştirecek ve bir sonraki gün kendinizi yorgun hissetmenize neden olacaktır.

Mayo Clinic’e göre, 400 miligram kafein, bir gün içerisinde yetişkinlerin tüketmesi gereken maksimum miktardır. Bu miktar, 4 fincan kahveye veya iki enerji içeceğine denk gelir.

Kafein alımınızı azaltmanız gerekiyorsa bunu yavaş yavaş yapın. Kafein tüketimini birden azaltmak baş ağrılarına ve yorgunluğun daha kötü olmasına neden olacaktır.

4 Bol Su İçin

Kafeinin bir başka etkisi ise idrar söktürücü olmasıdır. Ne kadar çok kafeinli içecek içerseniz vücudunuzun üreteceği idrar da o kadar fazla olacaktır. Bunun sonucunda ise vücudunuz susuz kalmaya başlayacaktır. Dehidrasyon da enerji seviyesinin düşmesine neden olur.

Vücudunuzu susuz bırakmamak yorgunlukla savaşmanıza ve enerji seviyenizin artmasına yardımcı olacaktır. Bu yüzden, gün boyunca su için. Erkekler için günlük içilmesi gereken su miktarı 3.7 litreyken kadınlar için bu miktar 2.7 litredir. Ancak, egzersiz yapıyorsanız daha fazla su içmeniz gerekir.

Vücudunuzu susuz bırakmamak için yapabilecekleriniz:

  • Kafeinli içecekleri aşırı tüketmekten uzak durun.
  • Alkol kullanmayın.
  • Yemeklerin yanında ve öğünlerin arasında su için.
  • Su içeren kavun, marul ve salatalık gibi meyve ve sebzeleri tüketin.

5 B-12 Vitamini Alımını Artırın

B-12 vitamini genellikle kırmızı ette, kümes hayvanlarının etlerinde ve diğer hayvansal ürünlerde bulunan gerekli bir vitamindir. Vücuttaki sinirleri ve kan hücrelerini sağlıklı tutmanın yanı sıra B-12 vitamini beyin fonksiyonlarını düzenlemeye de yardımcı olur. Bu vitaminin eksikliği enerji seviyesinin düşmesine ve yorgunluğa sebep olur.

Yetişkinler için günlük 2.4 mikrogram B-12 vitamini önerilmektedir. B-12 vitamini doğal olarak şu yiyeceklerin içinde bulunur:

  • Kırmızı et
  • Tavuk
  • Karaciğer
  • Balık
  • Besin değeri artırılmış mısır gevrekleri
  • Yumurta
  • Süt

B-12 vitaminini yediğiniz gıdalardan yeterli olarak almıyorsanız doktorunuzla konuşarak takviye kullanabilirsiniz.

6 Kullanacağınız İlaçları Akıllıca Seçin

Pek çoğumuz, ağrı yaşadığımız durumlarda ve hastalıklarda reçetesiz ilaçları kullanmaya güveniriz. Ancak, bu ilaçlar sersemliğe neden olarak yorgunluğu daha kötü bir hale getirir. Bunlara neden olan ilaçlar:

  • Antihistaminler (Pek çok alerji ilacında bulunur.)
  • Soğuk algınlığı ilaçları
  • Dekonjestanlar
  • Öksürük şurupları ve hapları

Bu ilaçları alırken etiketlerine bakıp uyku getirmeyen ilaçları tercih edin. Doktorunuza kullanacağınız reçetesiz ilaçların, kullandığınız diğer ilaçlarla etkileşime girip girmediğini de danışmalısınız.

7 Güneşe Çıkın

Gün ışığına daha fazla çıkarak moralinizin düzelmesine ve yorgun hissettiğinizde enerjinizin artmasına yardımcı olabilirsiniz. Güneşe çıktığınızda vücudunuz beyin fonksiyonlarınız için gerekli olan D vitaminini daha kolay sentezler. 2014 yılında yapılan bir çalışma sürekli olarak gün ışığına maruz kalan bipolar bozukluk hastalarının yorgunluk da dâhil olmak üzere pek çok belirtisinin önlendiğini ortaya koymuştur.

Dışarı çıktığınızda güneş ışınlarından faydalanmaya çalışın. Güneşin cildinize zarar vermemesi için güneş koruyucu kullanın.

Yukarıdaki ipuçlarından bir ya da birkaç tanesinden faydalanmanız bipolar bozuklukla ilgili yorgunluk belirtilerinizi hafifletecektir. Ancak, hayatınızda değişiklikler yaptıktan sonra bile yorgunluk yaşayabileceğinizin bilincinde olmanız son derece önemlidir.

Yorgunluğunuz devam ederse doktorunuzla kullandığınız ilaçlar hakkında konuşun. Duygu durum sabitleyiciler gibi bazı ilaçlar uyuşukluğu artırarak yorgunluğu daha kötü bir hale getirebilir. Bu durumda, doktorunuzdan size başka bir ilaç yazmasını isteyebilirsiniz. Şu an kullandığınız ilaç yorgunluğunuza sebep oluyorsa doktorunuz ilacınızı değiştirecektir. Doktorunuza danışmadan ilacınızın dozunu azaltmayın veya ilacı bırakmayın.

Yorgunluğunuza bipolar bozukluğunuz, kullandığınız ilaçlar ya da başka şeyler sebep olsa da önce doktorunuzla konuşun. Doktorunuz ilaçlarınızı nasıl kullanmanız gerektiğini anlatmanın yanı sıra yorgunluğunuzu geçirmek için yapabileceklerinizle ilgili önerilerde de bulunacaktır.

Kaynak: Healthline

Yorumlar (0)

Sonraki yazı yükleniyor...