Bulaşıcı Mononükleoz (Bulaşıcı Öpücük Hastalığı)

Bulaşıcı Mononükleoz (Bulaşıcı Öpücük Hastalığı)

Bulaşıcı Mononükleoz Nedir? Bulaşıcı mononükleoz ya da mono, Epstein-Barr virüsünün neden olduğu belirtileri ifade etmek için kullanılır. Bu hastalık genellikle ergenlik çağındaki gençlerde görülür ancak her yaşta yaşanabilir. Virüs genellikle tükürükle bulaştığından öpücük hastalığı da denmektedir.

Bulaşıcı Mononükleoz (Bulaşıcı Öpücük Hastalığı)

Yaşam editörleri tarafından hazırlanan hastalık kartlari ilgili hastalığa ait en çok merak edilen sorulara kısaca yanıt verir.

  • Dikkat
  • Normal
Endişelenmeli miyim?

Monosu olan kişilerde genellikle yüksek ateş, lenf bezlerinin şişmesi ve boğaz ağrısı görülebilir. Çoğu zaman mono hafiftir ve küçük bir tedaviyle kolayca geçer.

Kaç Günde İyileşir?

Mono enfeksiyonu genellikle ciddi değildir ve bir, iki ay içinde kendiliğinden geçer.

Hangi Doktora/Bölüme Gidilir?

Bulaşıcı mononükleoz (bulaşıcı öpücük hastalığı) hastalığı için Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji bölümüne gidilir.

Bulaşıcı Mononükleoz (Bulaşıcı Öpücük Hastalığı)

Epstein-Barr virüsü enfeksiyonu 1 yaştan büyük herkeste oluşabilir. Çok küçük çocuklarda belirtiler genellikle görülmez ya da belirtiler o kadar hafiftir ki mono teşhisi konmaz. EBV enfeksiyonunu bir kez geçirdikten sonra bir daha enfeksiyon geçirme ihtimaliniz düşüktür. EBV enfeksiyonu kapan herkes, hayatlarının geri kalanında mono enfeksiyonuna karşı bağışıklık kazanır.

Ancak, Amerika Birleşik Devletleri’ndeki ve diğer ülkelerdeki pek çok çocuk bu enfeksiyona küçük yaşlarda yakalanmazlar. Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi’ne göre, ergenlik çağındakiler ve genç yetişkinler EBV enfeksiyonunu en çok yaşayan yaş gruplarıdır. Yani, mono genellikle lise ve üniversite çağındaki kişileri etkiler.

Bulaşıcı Mononükleoz (Bulaşıcı Öpücük Hastalığı) Belirtileri Nelerdir?

Virüsün kuluçka dönemi, enfeksiyonla ilk karşılaşıp belirtilerinizi görmeye başladığınız zamana kadarki aralıktır. Bu dönem 4 ila 6 hafta sürebilir. Mononun belirtileri genellikle bir veya iki ay boyunca sürer.

Belirtiler arasında şunlar bulunur:
Ateş
Boğaz ağrısı
Boyundaki ve koltuk altlarındaki lenflerin şişmesi
Baş ağrısı
Yorgunluk
Kaslarda zayıflık
Bademciklerin şişmesi
Gece terleme

Ara sıra karaciğer veya dalak da şişebilir ancak mononükleozun ölüme neden olduğu çok nadiren görülür.

Mono, grip gibi yaygın olarak görülen diğer virüslerin neden olduğu enfeksiyonlardan ayırt edilmesi oldukça zor bir hastalıktır. Belirtileriniz evde uyguladığınız dinlenme, yeterli sıvı tüketme ve sağlıklı gıdalarla beslenme gibi tedavilerle bir veya iki hafta içerisinde düzelmezse doktorunuza görünün.

Bulaşıcı Mononükleoz (Bulaşıcı Öpücük Hastalığı) Nedenleri Nelerdir?

Mononükleoz, EBV’nin neden olduğu bir hastalıktır. Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi’ne göre, EBV, dünya üzerinde insanları en yaygın olarak etkileyen virüs ailesi olan herpes ailesine ait bir virüstür.

Virüs, enfeksiyon kapan kişinin ağzından tükürükle ya da kan gibi diğer vücut sıvılarıyla doğrudan bulaşabilir. Ayrıca, cinsel temas ya da organ nakliyle de bulaşabilir. Öksürme, hapşırma, öpüşme, yiyecek ve içecekleri paylaşma gibi durumlarda da mono enfeksiyonu yaşayan kişiden hastalığı kapabilirsiniz. Enfeksiyonu kaptıktan sonra belirtilerin oluşması genellikle 4 ila 8 haftayı bulur.

Ergenlik çağındakilerde ve yetişkinlerde enfeksiyon vakalarının %35 ila 50’sinde fark edilebilir belirtiler görülür. Çocuklarda virüs genellikle bir belirtiye neden olmaz ve enfeksiyon tanısı konulmadan iyileşir.

Kimler Bulaşıcı Mononükleoz (Bulaşıcı Öpücük Hastalığı) Riski Altındadır?

Şu grupların mono enfeksiyonu yaşama riski daha yüksektir:
15 – 30 yaş aralığındaki gençler
Öğrenciler
Doktorlar
Hemşireler
Hasta bakıcılar
Bağışıklık sistemini baskılayıcı ilaç kullanan kişiler

Düzenli olarak kalabalıkla temas halinde olan kişilerde mono riski artar. Bu nedenle lise ve üniversite öğrencileri sıklıkla enfeksiyon yaşarlar.

Bulaşıcı Mononükleoz (Bulaşıcı Öpücük Hastalığı) Nasıl Teşhis Edilir?

Hepatit A gibi daha başka ve ciddi virüsler de mono ile benzer belirtilere neden olduğundan doktorunuz diğer seçenekleri mümkün olduğunca elemek isteyecektir.

Bulaşıcı Mononükleoz (Bulaşıcı Öpücük Hastalığı) Nasıl Tedavi Edilir?

Bulaşıcı mononükleozun özel bir tedavisi bulunmamaktadır. Ancak, doktorunuz boğazın ve bademciklerin şişliğini azaltmak için kortikosteroid verebilir. Belirtiler genellikle bir veya iki ay içinde düzelir.

Tedavide belirtileri hafifletmeye odaklanılır. Bunun için ateşi düşürecek ilaçlar, boğaz ağrısını hafifletecek tuzlu suyla gargara gibi yöntemler kullanılabilir.

Belirtileri hafifletmek için evde kullanılabilecek tedaviler:
Bolca dinlenmek
Bol su içerek vücudun susuz kalmasını engellemek
Tavuk çorbası içmek
Asetaminofen(Tylenol) gibi ağrı kesici ilaçlar içmek

Yoğun bir karın ağrısı yaşıyorsanız ya da belirtileriniz giderek kötüleşiyorsa doktorunuza görünün.

Bulaşıcı Mononükleoz (Bulaşıcı Öpücük Hastalığı) Muhtemel Komplikasyonları Nelerdir?

Mono genellikle ciddi bir hastalık değildir. Bazı durumlarda, mono enfeksiyonu yaşayan kişiler streptokok boğaz ağrısı, sinüs enfeksiyonları ve bademcik iltihabı gibi ikincil enfeksiyonlar da yaşayabilirler.

Nadiren de olsa bazı kişilerde şu komplikasyonlar görülebilir:

Bulaşıcı Mononükleoz (Bulaşıcı Öpücük Hastalığı) Hastalığının İlerleyişi ve İyileşmesi

Mono belirtileri 4 haftadan uzun süre devam eder. Mono enfeksiyonu geçiren kişilerin çoğu 2 ila 4 hafta içinde iyileşir.

Kronik EBV enfeksiyonu denen hastalığın belirtileri 6 aydan uzun sürebilir. EBV hücrelerinizin içinde hayatınızın geri kalanı boyunca etkin olmayan bir şekilde kalabilir ve ara sıra belirtiler olmadan aktifleşebilir. Bu zamanlarda tükürük aracılığıyla virüsü başkalarına yaymanız mümkündür.

EBV, vücuttaki bağışıklık sistemi hücrelerinde aktif olmayan bir enfeksiyon olarak hayat boyu kalabilir. Çok nadiren de olsa virüsü taşıyan kişilerde Burkitt lenfoması ya da nazofarenks karsinomu gibi nadir kanserler oluşabilir. EBV, bu kanserlerin gelişiminde bir rol oynuyor gibi görünmektedir. Ancak, kanserlerin oluşmasındaki tek etken EBV değildir.

Bulaşıcı Mononükleoz (Bulaşıcı Öpücük Hastalığı) Nasıl Önleyebilirim?

Daha önceden EBV enfeksiyonu geçirmiş sağlıklı kişiler bu enfeksiyonu hayatları boyunca dönemsel olarak yayabildiğinden mono enfeksiyonunun önlenmesi neredeyse imkânsızdır. 35 yaşına kadar neredeyse tüm yetişkinler mono enfeksiyonu geçirdiğinden vücutlarında bu enfeksiyona karşı antikor bulunur. İnsanlar normalde hayatları boyunca sadece bir kez mono enfeksiyonu geçirirler.

Kaynak: Healthline

Yorumlar (0)

Sonraki yazı yükleniyor...