Hipofiz Bezine Bağlı Olarak Gelişen Cushing Sendromu

Hipofiz Bezine Bağlı Olarak Gelişen Cushing Sendromu

Cushing Hastalığı Nedir? Cushing hastalığı, vücudun çok fazla kortizol üretmesine neden olan bir hastalıktır. Kortizol, vücudun stresli durumlarda, egzersiz sırasında ve ilk uyanıldığında salgıladığı bir hormondur.

Hipofiz Bezine Bağlı Olarak Gelişen Cushing Hastalığı

Yaşam editörleri tarafından hazırlanan hastalık kartlari ilgili hastalığa ait en çok merak edilen sorulara kısaca yanıt verir.

  • Dikkat
  • Normal
Endişelenmeli miyim?

Cushing sendromu ihmal edildiği takdirde ciddi komplikasyonlara yol açan hormonal bir rahatsızlıktır.

Cushing Sendromu Nasıl Anlarım?

Cushing sendromunun en sık görülen belirtileri kilo artışı ve cinsel arzuda düşüştür.

Hangi Doktora/Bölüme Gidilir?

Cushing sendromu için Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları, İç Hastalıkları (Dahiliye) bölümlerinden birine gidebilirsiniz.

Kortizolün Vücuttaki Görevleri

Kortizolün vücuttaki temel görevleri arasında şunlar bulunur:
Bağışıklık sisteminin baskılanması
Yağların ve karbonhidratların işlenmesi
Kan şekerinin yükselmesi

Kortizolün aşırı üretilmesine pek çok faktör neden olabilir. Hipofiz bezine bağlı olarak gelişen Cushing hastalığına hipofiz bezinde bulunan tümörler neden olabilir. Çoğu durumda, bu tümörler kanserli değildir ve bazen hipofiz bezi uru olarak adlandırılırlar. Hipofiz bezi tümörü, hipofiz bezinin anormal derecede yüksek miktarda adrenokortikotrop hormonu (ACTH) üretmesine neden olur. Bunun sonucunda adrenokortikotrop hormon vücuda normalden daha fazla kortizol üretmesini söyler.

Kortizolün yüksek seviyelerde olması obezite, vücudun kolayca morarması gibi pek çok sağlık sorununa neden olur.

Cushing Sendromu Nedir?

Cushing sendromu ise ilaçlar gibi dış etkenlerin neden olduğu daha geniş bir kategoriyi kapsar. Bu durumun en yaygın nedeni kortikosteroidlerin aşırı fazla kullanılmasıdır. Cushing sendromu oldukça nadir görülür. Bu hastalığın 1 milyon kişide sadece yaklaşık 13 kişiyi etkilediği tahmin edilmektedir.

Hipofiz Bezine Bağlı Olarak Gelişen Cushing Hastalığı

Hipofiz bezine bağlı olarak gelişen Cushing hastalığının nedeni, hipofiz bezinde tümör olmasıdır. Tümör, hipofiz bezinin yüksek oranda adrenokortikotropik hormon üretmesine neden olur. Bu hormonun aşırı fazla olması, adrenal bezine daha fazla kortizol üretmesi için sinyal gönderir.

Hipofiz Bezine Bağlı Olarak Gelişen Cushing Hastalığının Belirtileri

Hipofiz bezine bağlı olarak gelişen Cushing hastalığı, vücutta kortizolün yüksek oranda bulunmasına karşı oluşan bir tepkidir. Bu durumun sonucunda vücut yağları düzgün bir şekilde metabolize edemediğinden hastalığı yaşayan kişilerde obezite görülebilir. Yağlar, genellikle vücudun merkezinde depolanır ve kurtulması oldukça güçtür.

Hipofiz bezine bağlı olarak gelişen Cushing hastalığının yaygın görülen belirtileri:
Vücutta kolayca morlukların oluşması
Cildin incelmesi
Kaslarda zayıflık

Hipofiz Bezine Bağlı Olarak Gelişen Cushing Hastalığının Teşhis Edilmesi

Doktorunuz, hipofiz bezine bağlı olarak gelişen Cushing hastalığını teşhis edebilmek için vücudunuzda bulunan kortizol ve adrenokortikotropik hormonun seviyelerini kontrol eder.

Kortizol seviyeleri gün içerisinde değişebilir. Bu farklılıklarında dikkate alınabilmesi için testin gün içinde birkaç kez tekrar edilmesi gerekebilir. kortizol seviyeleri kan tahliliyle ya da tükürük testiyle ölçülebilir. Tükürük testiyle, günün belli zamanlarında kortizol seviyeleri ölçülebilir. Bu durumda tükürük örneklerini analiz için göndermeniz istenebilir.

Doktorunuz MR ve tomografi gibi görüntüleme testleri ile tümörün net bir görüntüsünü almak isteyebilir. Bu testler, neden bu sorunu yaşadığınızın anlaşılmasına yardımcı olabilir.

Hipofiz Bezine Bağlı Olarak Gelişen Cushing Hastalığının Tedavisi

Tedavi, adrenokortikotropik hormonun hipofiz bezi tarafından aşırı üretilmesini engellemeye odaklanır. Genellikle bunun için tümörün ameliyatla alınması yani transsfenoidal hipofiz bezi adenektomisi, bazen de hipofiz bezinin tamamen alınması gerekebilir.

Hipofiz bezine bağlı olarak gelişen Cushing hastalığının tedavisinde daha az yaygın olarak kullanılan yöntemler arasında şunlar bulunur:

  • ⇒Bilateral adrenalektomi ile böbreküstü bezlerinin birinin ya da her ikisi birden alınır.
  • ⇒Gamma knife radyocerrahisi ile düşük radyasyon ışınları kullanılarak etraftaki dokulara zarar vermeden tümör yok edilir.
  • Hipofiz bezine radyasyon verilir. Radyasyon, hipofiz bezine yönlendirilir.

İlk tedaviden sonra doktorunuz alınan bezin üretemediği kortizolün yerine geçmesi için ilaç yazacaktır. Çoğu durumda vücut zamanla iyileşerek doğru oranda kortizol üretmeye başlar. Bazı hastaların hayatlarının geri kalanı boyunca hormon tedavisi alması gerekebilir.

Hipofiz Bezine Bağlı Olarak Gelişen Cushing Hastalığının Komplikasyonları

Vücut çok büyük oranlarda kortizol salgılıyorsa bu durum vücudun içinde bulunan damarların oluşturduğu kan dolaşım sisteminde hastalıklara neden olabilir.

Kortizolün büyük oranlarda salgılanmaya devam etmesinin sonucunda oluşabilecek komplikasyonlar:
Prematüre ateroskleroz (Damarlarda erken tıkanıklık oluşumu)
Glikoz toleransının bozulması (Diyabetle ilişkili sorunlar)
Hipertansiyon (Yüksek tansiyon)

Hipofiz Bezine Bağlı Olarak Gelişen Cushing Hastalığının İyileşmesi

Tedavi edilmediğinde hipofiz bezine bağlı olarak gelişen Cushing hastalığının ciddi sonuçları vardır. Kortizol seviyesinin yükselmesi, obezite ve kalp hastalıkları gibi sorunlara yol açabilir.

Hormonlar adlı endokrinoloji dergisinde yayınlanan araştırma makalesine göre, bu hastalığın ameliyatla tedavisinde başarı oranı %69 ile 90 arasındadır. Çoğu durumda hipofiz bezindeki tümörün alınması böbreküstü bezlerinde normal seviyede kortizolün üretilmesini sağlar.

Kaynak: Healthline

Yorumlar (0)

Sonraki yazı yükleniyor...