İrtifa Hastalığı: Yüksek Yerlere Dikkat!

İrtifa Hastalığı: Yüksek Yerlere Dikkat!

Dağa tırmanma, yürüyüş, sürüş veya yüksek irtifada başka bir aktivite yaparken vücudunuz yeterli oksijen alamayabilir. Oksijen eksikliği irtifa hastalıklarına neden olabilir. İrtifa rahatsızlığı genellikle 2400 metre ve üzeri irtifalarda ortaya çıkar. Bu yüksekliklere alışkın olmayan insanlar en savunmasız olanlardır. Belirtileri baş ağrısı ve uykusuzluğu içerir. İrtifa rahatsızlığını hafifçe almamalısınız. Durum tehlikeli olabilir. İrtifa hastalığı tahmin etmek imkansızdır; yüksek seviyelerdeki herkes bunu yaşayabilir.

İrtifa Hastalığı Kısaca

Yaşam editörleri tarafından hazırlanan hastalık kartlari ilgili hastalığa ait en çok merak edilen sorulara kısaca yanıt verir.

  • Dikkat
  • Normal
İrtifa Hastalığı Nedir?

Oksijen eksikliği irtifa hastalıklarına neden olabilir. İrtifa rahatsızlığı genellikle 2400 metre ve üzeri irtifalarda ortaya çıkar. Bu yüksekliklere alışkın olmayan insanlar en savunmasız olanlardır.

Endişelenmeli Miyim?

İrtifa rahatsızlığını hafifçe almamalısınız. Durum tehlikeli olabilir. İrtifa hastalığı tahmin etmek imkansızdır; yüksek seviyelerdeki herkes bunu yaşayabilir.

Semptomlar Nelerdir?

İrtifa hastalığı belirtileri aniden veya kademeli olarak ortaya çıkabilir. İrtifa hastalığı belirtileri şunlardır:

  • Yorgunluk
  • Uykusuzluk hastalığı
  • Baş ağrısı
  • Mide bulantısı
  • Kusma
  • Hızlı kalp atış hızı
  • Nefes darlığı (eforlu veya eforsuz)

Daha ciddi semptomlar şunları içerir:

  • Cilt renginin değişmesi (mavi, gri veya soluk)
  • Kafa karışıklığı
  • Öksürme
  • Kanlı mukuslu öksürük
  • Göğüste sıkışma
  • Azalmış bilinç
  • Düz bir çizgide yürüyememek
  • İstirahatte nefes darlığı

İrtifa Hastalığı Türleri Nelerdir?

İrtifa hastalığı üç gruba ayrılır:

İrtifa Rahatsızlığına Ne Sebep Olur?

Vücudunuz yüksek seviyelere uymazsa, irtifa rahatsızlığı yaşayabilirsiniz. Yükseklik arttıkça hava incelir ve daha az oksijen doygunluğu artar. İrtifa hastalığı en çok 2400 metrenin üzerindeki yüksekliklerde görülür. 2400 mt ile 5500 mt arasında yükseklere seyahat eden yürüyüşçülerin, kayakçıların ve maceracıların %20’si irtifa rahatsızlığı yaşar. Bu sayı, 5500 metrenin üzerindeki yüksekliklerde %50’ye yükselmektedir.

Kim İrtifa Hastalığı Riski Altındadır?

Daha önce bir irtifa hastalığı nöbeti geçirmediyseniz risk altındasınız. İrtifanızın kademeli olarak artması durumunda riskiniz de düşüktür. 2500 ila 3000 metre arasında bir yüksekliğe tırmanmak için iki günden fazla zaman harcamak riskinizi azaltmanıza yardımcı olabilir.

İrtifa hastalığı geçmişiniz varsa riskiniz artar. Ayrıca hızlı yükseliyorsanız ve günde 500 metreden fazla tırmanıyorsanız yüksek risk altındasınız.

İrtifa Hastalığı Nasıl Teşhis Edilir?

Doktorunuz, irtifa hastalığı semptomlarını aramak için size bir dizi soru soracaktır. Ayrıca nefes darlığınız varsa, göğsünüzü bir stetoskop kullanarak dinlerler. Ciğerlerinizdeki tıkırtı veya çatırtı sesleri, içlerinde sıvı olduğunu gösterebilir. Bu hızlı tedavi gerektirir. Doktorunuz ayrıca sıvı veya akciğer çökmesi belirtileri aramak için göğüs röntgeni de yapabilir.

İrtifa Hastalığı Nasıl Tedavi Edilir?

Derhal aşağı inmek, irtifa hastalığının erken semptomlarını hafifletebilir. Bununla birlikte akut dağ hastalığı semptomlarının ilerlemiş olması durumunda tıbbi yardım almalısınız.

Asetazolamid ilacı irtifa hastalığı semptomlarını azaltabilir ve emekle solunumun iyileştirilmesine yardımcı olabilir. Ayrıca steroid deksametazon verilebilir.

Diğer tedaviler arasında bir akciğer soluma cihazı, yüksek tansiyon ilacı (nifedipin) ve bir fosfodiesteraz inhibitörü ilacı bulunmaktadır. Bunlar, ciğerlerinizdeki atardamar üzerindeki baskıyı azaltmaya yardımcı olur. Kendi başınıza nefes alamıyorsanız, bir solunum cihazı yardım sağlayabilir.

İrtifa Hastalığının Komplikasyonları Nelerdir?

İrtifa hastalığının komplikasyonları şunları içerir:

  • Pulmoner ödem (akciğerlerde sıvı)
  • Beyin şişmesi
  • Koma
  • Ölüm

Uzun Vadeli Öngörü Nedir?

Hafif irtifa hastalığı vakaları olan kişiler, hızlı bir şekilde tedavi edilirse iyileşecektir. İlerlemiş irtifa hastalığı vakalarında acil bakım ve tedavi çok daha zordur. İrtifa hastalığının bu aşamasında insanlar beyin şişmesi ve nefes alamaması nedeniyle koma ve ölüm riski altındadırlar.

İrtifa Rahatsızlığını Önleyebilir Misiniz?

Yükseğe çıkmadan önce irtifa hastalık belirtilerini bilin. Belirtileriniz varsa, uyumak için asla daha yükseğe çıkmayın. Dinlenirken belirtilerin kötüye gitmesi durumunda inin. Susuz kalmamak, irtifa rahatsızlığı riskini azaltabilir. Ayrıca, her ikisi de dehidrasyona katkıda bulunabileceğinden, alkol ve kafeini en aza indirmeli veya önlemelisiniz.

Kaynak: Healthline

Yorumlar (0)

Sonraki yazı yükleniyor...