Oksijen Satürasyonu Nedir?

Oksijen satürasyonu (ya da oksijen doygunluğu) seviyesi; oksijen doygunluğuna ulaşmış hemoglobin miktarını ifade etmek için kullanılır. Normal oksijen satürasyon seviyesi %95 ile %100 arasındadır.

Oksijen doygunluğu düzeyleri vücuda yayılan ilaçlar kullanılmaksızın hastaya takılan bir cihaz aracılığıyla tıp uzmanları tarafından tespit edilebilir. Ölçüm için hastanın başına, kulak memesine, parmak ucuna ya da burun kemiğine bir sensör yerleştirilir.

Düşük Oksijen Satürasyonu Seviyeleri

Oksijen seviyesinin %90’ın altına düşmesi genellikle anormal bir durumdur ve bu nedenle endişeye sebep olur. Oksijen doygunluk seviyesindeki azalış desatürasyon olarak adlandırılır ve birçok olası nedeni vardır.

Kanınızdaki oksijen seviyesi fazla düştüğünde nefes darlığı ortaya çıkar. Bu duruma hipoksemi denir.

Düşük Oksijen Satürasyonu Belirtileri

Düşük oksijen satürasyonuna eşlik edebilecek bazı belirtiler vardır ve şu şekildedir:

Siyanoz
Bu büyük ihtimalle oksijen doygunluğundaki düşüşün en bilinen ve ayırt edici belirtisidir. Siyanoz vücuttaki derinin ya da mukoza zarlarının mavimsi bir renge dönüşmesi anlamına gelen fiziksel bir belirtidir. Vücut dokusuna daha az oksijenin ulaşması sebebiyle oluşur. Bu mavimsi renk büyük olasılıkla el ve ayak tırnak yatakları yanı sıra dudak ve dil üzerinde belirgin olacaktır.

Nefes Darlığı
Bu, düşük oksijen satürasyonunun bir diğer karakteristik ve genel belirtisidir. Çoğunlukla aniden gerçekleşir, yoğun ve baskılı olur. Kişi solunumunun kendisine yetmediğini hisseder.

Aşırı Yorgunluk ve Halsizlik
Enerjinin tamamen tükendiğini hissetme şeklinde gerçekleşir. Kişi çoğunlukla günlük aktivitelerini gerçekleştirmek yerine yatakta kalmayı tercih edecektir.

Kafa Karışıklığı
Kişi yoğun zihinsel karışıklık ve el becerilerinde azalma yaşayacaktır. Kanda oksijen azlığı olduğundan beyne ulaşan kanda da daha az oksijen mevcut olacak ve bu nedenle bilişsel yetilerde azalma meydana gelecektir.

Baş Ağrısı
Kanda oksijen doygunluğunun düşmesi şiddetli baş ağrılarına neden olabilir.

Düşük Oksijen Satürasyonu Nedenleri

Düşük oksijen satürasyonu bir dizi tıbbi durumdan kaynaklanıyor olabilir. Birkaçı şu şekildedir:

1) İnce Hava

Yüksek rakımda artan yükselti kişinin kan satürasyonunda düşüşe yani desatürasyona neden olabilir. Bu; rakım yükseldikçe hava inceldiği için olur ve genelde 3000 metrenin üzeri şeklinde tanımlanır.

2) Kanda Oksijen Dolaşımının Bozulması

Anemi: Bireyin kanında dokulara kafi oksijeni taşıyacak alyuvarın yeterli olmamasından kaynaklanan medikal bir durumdur. Bu durum kanda oksijen seviyesinin düşmesine ve yoğun bitkinlik hissine neden olur.

3)Hava Kanalı Tıkanıklığı

Hava Kanalı Obstrüksiyonu: Bu kişinin solunum yollarının kısmen ya da tamamen tıkanmasından kaynaklanır. Bu tıkanma; yabancı bir maddenin kanalları tıkaması, alerjik reaksiyon, enfeksiyon, anatomik bozukluk ya da travmadan kaynaklanıyor olabilir.

Koah Hastalığı (Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı): Bu; solunum için gerekli hava yollarını tıkayan ve nefes almayı güçleştiren bütün akciğer hastalıklarını kapsayan bir terimdir. Bundan muzdarip kişinin kanında oksijen seviyesi düşüklüğü görülecektir.

Uyku Apnesi: Uyku sırasında nefes periyodik olarak durur ve tekrar başlar. Kişi kısa süreliğine nefes almayı kestiğinden vücuda daha az oksijen alınır ve kanda oksijen satürasyonu azalır.

4)Alveoli İmha

Amfizem: Ciğerlerdeki hava keseciklerinin sistematik şekilde yok olup, bu keselerdeki oksijen ve karbondioksit değişimin zorlaşması durumudur. Sonuçta kandaki oksijen satürasyon seviyesinde azalma görülür.

Akut Solunum Sıkıntısı Sendromu: Ciğerlerdeki esnek hava kesecikleri olan alveollerde sıvı birikmesi olduğunda meydana gelen bir sendromdur. Bu sıvı birikmesi kandaki oksijen seviyesinde azalmaya neden olur.

Yukarda belirtilen nedenlerin dışında anestezi gibi bazı ilaçlar ve uyuşturucular kandaki oksijen satürasyonu düzeyinde azalmaya neden olur.

Yüksek Oksijen Satürasyonu Seviyeleri

Doğal hava solunumuyla kandaki oksijen seviyesi %100’ün üzerine çıkamaz ve yüksek satürasyon görülmez. Bunun gerçekleşmesi için tek yok tıbbi oksijen takviyesi solumaktır. Bununla birlikte uzun süre yüksek oksijen teneffüs etme olumsuz etkiler yaratabilir. Retinopati nedeniyle görme hasarı ve körlük meydana gelebilir.

Ne yapılmalı?
Yukarıda belirtilen semptomlardan herhangi birini yaşıyorsanız kan doygunluk seviyenizi test ettirmek ve nedenini belirlemek için bir sağlık uzmanına başvurduğunuzdan emin olun.

4

8 yorum

Tüm yorumları göster
  1. akın
    2 Mart 2016
    • Paramedic
      15 Mart 2016
  2. Huriye Yücel
    3 Nisan 2016
    • dr. doktor
      22 Ağustos 2016
  3. Seher
    5 Eylül 2016
  4. Murat Erbaşı
    4 Kasım 2016
    • can yerli
      5 Kasım 2016
  5. ferizan gokalp
    9 Ocak 2017

Yorum yaz