Prematüre (Erken Doğan) Bebekler

Prematüre (Erken Doğan) Bebekler

Doğum, hamileliğin 37. Haftasından önce gerçekleştiğinde erken ya da prematüre olarak ifade edilir. Normal bir hamilelik yaklaşık olarak 40 hafta sürer. Rahimdeki bu son haftalar, bebeğin sağlıklı bir şekilde kilo alması, beyin ve akciğerler gibi hayati organlarının tam olarak gelişmesi için çok önemlidir. Bu nedenle prematüre bebeklerde sağlık sorunları daha çok olabilir ve bu bebeklerin daha uzun süre hastanede kalmaları gerekebilir. Ayrıca, öğrenme güçlüğü ya da fiziksel güçlük gibi uzun vadede sağlık sorunları yaşanabilir.

Prematüre Bebekler Kısaca

Yaşam editörleri tarafından hazırlanan hastalık kartlari ilgili hastalığa ait en çok merak edilen sorulara kısaca yanıt verir.

  • Dikkat
  • Normal
Endişelenmeli miyim?

Erken doğum bebekte ciddi ve kalıcı rahatsızlar bırakabileceği için mutlaka doktor yardımı gözetiminde olmak gerekir.

Ne Yapmalıyım?

Hamilelik süresince günlük aktivitelerde dikkatli hareket etmek, çoğu vakanın ciddi bir problem olmasının önüne geçer.

Hangi Doktora/Bölüme Gidilir?

Hamilelik süreci boyunca Kadın Hastalıkları Ve Doğum bölümüne düzenli olarak gidilmesi gerekir.

Erken Doğumun Nedenleri

Geçmişte prematüre doğumlar Amerika Birleşik Devletleri’nde bebek ölümlerinin temel nedeniydi. Günümüzde ise teni doğan bebeklere yönelik bakım kalitesinin artması, erken doğan bebeklerin hayatta kalma oranlarını artırmıştır. Yine de erken doğum dünya genelinde bebek ölümlerinin temel nedenidir. Ayrıca erken doğum, çocuklarda uzun süreli sinir sistemi bozukluklarının da önde gelen nedenidir.

Erken doğumun nedeni genellikle tespit edilemez. Ancak, erken doğum riskini artıran belli faktörlerin olduğu bilinmektedir.

Şu durumlardan herhangi birinin varlığında hamile kadınların erken doğum yapma riski artar:
Şeker hastalığı
Kalp hastalıkları
Böbrek hastalıkları
Yüksek tansiyon
Prematüre doğumla ilişkili hamilelikle alakalı faktörler:
Hamilelik öncesinde ve hamilelik sırasında yetersiz beslenme
Sigara içmek, yasadışı uyuşturucu kullanmak ve hamilelik sırasında çok fazla alkol tüketmek
İdrar yolu ve amniyotik membran enfeksiyonları gibi bazı enfeksiyonlar
Önceki hamileliklerde erken doğumların olması
Rahimde görülen anormallikler
Erken açılan rahim boynu

Hamile kadınların 17 yaşından küçük, 35 yaşından büyük olması durumunda erken doğum riski artar.

Prematüre Bebeklerde Görülebilecek Sağlık Sorunları

Bebek ne kadar erken doğarsa yaşanabilecek sağlık sorunları da o kadar fazla olacaktır.

Erken doğan bebeklerde doğumdan hemen sonra şu belirtiler görülebilir:
Nefes almada güçlük
Kilonun düşük olması
Vücuttaki yağın az olması
Sabit vücut ısısının korunamaması
Normalden daha az hareketlilik
Hareket ve koordinasyon sorunları
Beslenmeyle ilgili zorluklar
Cildin anormal derecede soluk ya da sarı olması
Prematüre bebekler, hayatı tehdit eden koşullarda doğabilirler. Bu durumlar:
Beyinde hemoraji (Beyin kanaması)
Pulmoner kanama (Akciğerlerde kanama)
Hipoglisemi (Kan şekeri düşüklüğü)
Yeni doğan sepsisi (Bakteriyel kan enfeksiyonu)
Zatürre (Akciğerlerde enfeksiyon ve iltihaplanma)
Patent duktus arteriozis (Kalbin ana damarı üzerinde delik olması)
Anemi (Tüm vücuda oksijen ileten alyuvar hücrelerinde eksiklik)
Yeni doğan solunum sıkıntısı sendromu (Akciğerlerin yeterince gelişmemesinin neden olduğu solunum bozukluğu)

!Bu sorunlardan bazıları yeni doğan bebeklere uygun bakımın sağlanması ile çözülebilir. Diğerleri ise uzun vadede sakatlıklara ve hastalıklara yol açabilir.

Doktorlar prematüre bebeklerde doğumdan hemen sonra bazı testler yaparlar. Bu testler komplikasyon riskinin azaltılmasını saplar. Doktorlar, bebekleri hastanede kaldıkları süre boyunca takip ederler.

Yapılan testler arasında şunlar bulunur:
Kalp ve akciğerlerin gelişimlerinin değerlendirilmesi için göğüs röntgenİ
Glikoz, kalsiyum ve bilirubin seviyelerinin değerlendirilmesi için kan testleri
Kandaki oksijen seviyesinin belirlenmesi için kan gazı analizi

Prematüre Bebeklerde Tedavi

Doktorlar çoğunlukla anneye doğumu geciktirebilecek bazı ilaçlar vererek erken doğumu önlemeye çalışırlar.

Erken doğum durdurulamazsa ya da erken doğum yapılması gerekiyorsa doktorunuz yüksek riskli doğum için hazırlık yapacaktır. Annenin, yeni doğan yoğun bakım ünitesi bulunan bir hastaneye gitmesi gerekebilir. Bunun yapılması, bebeğin doğumdan sonra acil bakım almasını saplayacaktır.

Prematüre bebeğin hayatının ilk birkaç gününde ve ilk birkaç haftasında hastanede verilen bakım bebeğin hayati organlarının geliştirilmesine yöneliktir. Yeni doğan bebeğin vücut ısısının korunması için bebek kuvöze alınabilir. Cihazlarla bebeğin kalp atış hızı, solunum ve kandaki oksijen seviyeleri kontrol edilir. Bebeğin tıbbi destek olmadan yaşayabilmesi haftaları ya da ayları bulabilir.

Prematüre bebeklerin çoğu ağız yoluyla beslenemez çünkü henüz emme ve yutma becerileri yoktur. Bu bebekler ya damardan ya da burun ve ağzın içinden mideye doğru giden tüpler aracılığıyla beslenirler. Bebek emme ve yutma için yeterince güç kazandığında emzirme ve biberonla beslenme yapılabilir.

Akciğerler tam olarak gelişmediyse prematüre bebeklere oksijen verilebilir. Bebeğin kendi başına ne kadar iyi nefes alabildiğine bağlı olarak oksijen verilmesi için bazı yöntemler kullanılır.

Bu yöntemler:
Havayı ciğerlere sokan ve ciğerlerden çıkaran ventilatör
Hava yollarını açık tutmak için hava basıncının kullanıldığı sürekli pozitif hava yolu basıncı
Oksijen sağlanması için bebeğin başına oksijen başlığı takılması
Erken doğan bebekler genellikle şunlar gerçekleştiğinde taburcu edilir:
Emzirme ya da biberonla beslenme
Desteksiz nefes alabilme
Vücut ısısının ve vücut ağırlığının kontrol edilebilmesi

Prematüre Bebeklerde Sağlık Sorunlarının Uzun Vadede Görünümü

Prematüre bebekler genellikle özel bakıma ihtiyaç duyarlar. Bu nedenle yaşamları yeni doğan yoğun bakım ünitesinde başlar. Yeni doğan yoğun bakım ünitesinde bebek üzerindeki stresin azaltıldığı bir ortam sağlanır. Ayrıca, doğru büyüme ve gelişme için gerek duyulan sıcaklık, beslenme ve koruma da sağlanır.

Annelere ve yeni doğanlara yönelik yeni gelişmelerle prematüre bebeklerde hayatta kalma oranı yükselmiştir. Yayınlanan bir çalışmada, 28 haftadan önce doğan bebeklerin hayatta kalma oranlarının 2012 yılında 1993’e göre %70’ten %79’a yükseldiği tespit edilmiştir.

!Ancak tüm prematüre bebekler uzun vadede risk altındadır. Gelişimsel, tıbbi ve davranışsal sorunlar çocuklukta yaşanmaya devam edebilir. Bazı sorunlar kalıcı sakatlıklara neden olabilir. Erken doğum özellikle de aşırı erkense uzun vadeli sorunlara yol açabilir.

Bu sorunlar:
İşitme sorunları
Görme kaybı veya körlük
Öğrenme güçlükleri
Fiziksel engeller
Büyümenin gecikmesi ve koordinasyonun zayıflaması

Erken doğan bebeklerin ebeveynleri çocuklarının bilişsel ve motor gelişimine dikkat etmelidir. Dikkat edilmesi gereken durumların arasında gülümsemek, oturmak ve yürümek gibi becerilerin kazandırılması da bulunur.

Konuşma ve davranışsal gelişimin takip edilmesi de önemlidir. Prematüre bebeklerin bazılarında, çocukluk döneminde konuşma ve meşguliyet terapisi gerekli olabilir.

Erken Doğumun Önlenmesi

Doğum öncesinde gerekli bakımın alınması erken doğum riskini önemli ölçüde azaltır. Önlem olarak alınabilecek tedbirler arasında şunlar bulunur:

I Hamileliğin Öncesinde ve Hamilelik Sırasında Sağlıklı Beslenin

Bol tam tahıl, yağsız protein, sebze ve meyve tüketin. Folik asit ve kalsiyum takviyesi almanız şiddetle tavsiye edilir.

II Her Gün Bol Su İçin

Önerilen miktar günde 8 bardaktır ancak egzersiz yapıyorsanız çok daha fazla su içmeniz gerekir.

III İlk Trimesterde Başlayarak Günlük Olarak Aspirin Kullanın

Yüksek tansiyon ya da erken doğum geçmişiniz varsa doktorunuz her gün 60 ila 80 miligram aspirin kullanmanızı önerebilir.

IV Sigara ve Uyuşturucu Kullanmayın. Reçeteli İlaç Kullanımında Aşırıya Kaçmayın.

Hamilelik sırasında bunların yapılması doğum kusurlarıyla birlikte düşüğe de neden olabilir.

Erken doğum konusunda endişeleriniz varsa doktorunuzla konuşun. Doktorunuz erken doğum riskinin azaltılması konusunda size yardımcı olacak ek tedbirlerin alınmasını sağlayacaktır.

Kaynak: Healthline

Yorumlar (0)

Sonraki yazı yükleniyor...