Saç Mantarı Belirtileri ve Tedavisi

Saç mantarı (tinea capitis) halk arasında saçkıran olarak da bilinir. Ancak “alopesi areata” adı verilen otoimmun bir hastalık da saçkıran olarak bilinir. Bu hastalığın aksine saç mantarı tamamen mantar kaynaklıdır. Daha çok bebek ve çocuklarda görülür, son derece bulaşıcıdır. Tedavisi kolay olmasına rağmen, tekrarlama riski bir hayli fazladır.

Saç Mantarı Belirtileri

Kepeklenme, Pullanma, Dökülme
Saç mantarı hastalığında saçlı deride yoğun kepeklenmiş, pullanmış bölgeler oluşur. Bu bölgeler kaşıntılıdır. Yoğun kabuklanma sonrasında saçlar deri üzerinden veya deriye yakın yerden kırılarak dökülmeye başlar. Sonrasında kelleşmiş kızıl bölgeler ortaya çıkar.

Ağrı, Ateş
Saç derisinde ağrı olabilir. Kafatasında şişkinlikler oluştuysa lenf bezlerinin şişmiş olması üzerinde durulur. Hafif ateş olabilir.

Genişleme, İltihap
Tedavi edilmediği takdirde iltihap kapmış bölgenin genişlemesi riski vardır. Ayrıca mantar deri yüzeyinden daha derinlere inerek irinli iltihaplara neden olabilir, saç köklerine geri dönüşü olmayan hasarlar vererek kel bırakabilir.

Saç Mantarı Nedenleri

Saç mantarı sadece bulaşma yolu ile hasta bırakır.

1) Hayvanlarla Temas
Saçta mantar en çok hayvancılıkla uğraşan kişilerin çocuklarında görülür. Nedeni ahır, ağıl ve kümes hayvanlarında bulunan mantar türleridir. Bu hayvanlar hastalık belirtileri göstermese bile taşıyıcı olabilirler, temas edilmesi halinde saç mantarına yakalanılabilir.

Benzer şekilde evcil hayvanlarda da saç mantarları bulunabilir.

2) Ortak Kullanım Eşyaları
Özellikle temizlik standartları düşük olan berberlerde birden fazla kişide ortak kullanılan tarak ve havlu benzeri eşyalar saç mantarını bulaştırma riski taşımaktadır.

Uzun mesafe toplu taşıma araçlarının koltukları, sinema ve tiyatro koltukları da bulaştırma riski taşır.

Aile içerisinde de aynı durum geçerlidir. Bağışıklık sistemleri güçlü olduğu için yetişkin bireylerde hastalık belirtisi görülmeyebilir, ancak bu taşıyıcı olmadıkları anlamına gelmez. Mantarlar küçük çocuğa bulaştığı takdirde saç mantarı hastalığına neden olabilirler.

3) Ayak ve Kasık Mantarları
Nadiren de olsa ayak tırnakları içerisinde ve kasıkta bulunan bazı mantar türleri saçlı deriye bulaştıklarında saç mantarına neden olabilir.

4) Bağışıklık Sistemi Zayıflığı
Aslında aşırı yoğun miktarda mantara maruz kalmayan bireylerde bağışıklık sisteminin kişiyi saç mantarından koruması beklenir. Ancak bağışıklık sistemi iyi beslenememek ve başka tür hastalıklar geçirmek suretiyle zayıflayan çocuklar saç mantarına açık hale gelirler.

Saç Mantarının Tedavi Yöntemleri

1) Antifungal İlaçlar
En sık kullanılan ve en etkili yöntem, ağız yolu ile alınan antifungal (mantar önleyici) ilaçlardır. Bu ilaçlarda etken maddeler Terbinafine Hcl ve griseofulvindir.

2) Saç Temizliği
%1-%2.5 oranlarında selenyum sülfit, %1-%2 oranlarında zinc pyrithione (çinko, oksijen, azot ve sülfür içerikli bir bileşik) içeren şampuanlar saç mantarına iyi gelir. Hem var olan mantarların yok edilmesine yardımcı olur hem de yeni sporlarla üremesini engelleyerek hastalığın bulaşıcılığını ve devamlılığını kısıtlarlar. Ketokonazol içerikli şampuanlar da kullanılabilir.

Diğer aile üyeleri de taşıyıcı olma riskinden kurtulmak için bu şampuanları kullanabilirler.

Dökülen saçlar bu tedavilerden sonra iki ay içerisinde yeniden uzayacaktır.

İlk yorumu sen yaz

Tüm yorumları göster

Yorum yaz